Terug naar het overzicht Aquaria

Waterchemie : STIKSTOFKRINGLOOP

In elk aquarium worden er afvalstoffen gevormd, uitwerpselen van vissen, plantenresten, voedselresten, enz….

In natuurlijke wateren is dit proces zelfreinigend. Uiteraard mag er geen te grote belasting zijn en bovendien moet er voldoende zuurstof aanwezig zijn. Deze afvalstoffen worden door zuurstofrijke- en zuurstofarme bacterien verwerkt tot andere onschadelijke stoffen zoals koolzuur(CO2), nitraat, fosfaat en water. Deze stoffen worden dan weer op hun beurt opgenomen door de vissen en vooral de planten. Het complete proces noemt men de stikstofkringloop. In een gesloten kringloop zoals een aquarium, kunnen niet alle residu stoffen opgenomen worden en verwerkt. Door opstapeling van o.a. nitraten en fosfaten ontstaat er gemakkelijk een algenbloei. Door een regelmatige waterverversing van het aquariumwater worden deze stoffen in een aanvaardbare waarde gehouden en zo problemen vermeden.

Bij de start van een aquarium moet men waakzaam zijn van de beruchte nitrietvergiftiging. Het ontbindingsproces verloopt in verschillende fases. Eerst wordt het afval verwerkt en ontstaat er ammoniak, een sterk ruikend gas. Bij zeer hoge ph waarde neemt de giftigheid toe.

Het ammoniak wordt in een tweede fase door de “nitrificerende” bacterien geoxydeerd in nitriet, in een derde en laatste fase in het minder giftige nitraat. Nitraten worden in een sterk beplant aquarium sneller afgebroken dan in een schaars beplant aquarium.

Nitrieten bereiken op een korte tijdspanne zeer hoge concentraties en zijn dan uiterst giftig voor de vissen. De nitrificerende bacterien hebben dan hun tijd nodig om deze concentraties af te breken. Plaatst men zeer snel vissen in een nieuw aquarium dan worden onze nieuwkomers al geconfronteerd met deze nitrietvergiftiging. Stress, infecties en sterftes zijn hieraan het gevolg. Het afbraakproces van de hoge nitrietconcentraties verloopt dan uiterst moeizaam en is langdurig tot zelfs zes weken! Toevoeging van slapende bacterieculturen en geduld zijn dan de beste raadgevers.